PowNed

Blikjesjagers: Danny Ghosen duikt in de schaduwkant van het Nederlandse statiegeldsysteem

Paar uur blikjes rapen voor een bolletje crack. Danny en de Blikjesjagers is een tweeluik over de link tussen statiegeld, zwerfafval, drugs en dakloosheid in Nederlandse steden.

  1. Pers

Opengetrokken vuilniszakken, vuilnisbakken die op straat worden leeggehaald. Het zijn taferelen die steeds vaker onderdeel lijken van het straatbeeld. Het statiegeld op blikjes is bedoeld om recycling te stimuleren en zwerfafval tegen te gaan, maar roept ook vragen op. Maakt het systeem het voor mensen met een drugsverslaving makkelijker om aan geld te komen? En zorgt statiegeld voor meer drugsgebruik en daklozen op straat? In het tweeluik Danny en de Blikjesjagers onderzoekt journalist Danny Ghosen enkele donkere kanten van het Nederlandse statiegeldsysteem. Danny en de Blikjesjagers is vanaf vrijdag 20 november om 20.25 uur te zien bij PowNed op NPO 3 en vanaf dan ook in zijn geheel te streamen op NPO Start. 

Met een paar uur blikjes verzamelen valt al snel tientallen euro’s te verdienen. Voor mensen die op straat leven en kampen met een verslaving, kan dat een laagdrempelige manier zijn om snel aan geld te komen. Geld voor eten en andere dagelijkse behoeften, maar ook voor alcohol en drugs. Vooral crack speelt daarin een steeds grotere rol: een bolletje kost ongeveer vijf euro en dealers zijn in de stad nooit ver weg. De gevolgen zijn ook merkbaar bij supermarkten, waar mensen grote zakken met soms honderden blikjes komen inleveren waardoor lange rijen ontstaan. Sommige ondernemers zouden hun statiegeldautomaten zelfs als defect melden om overlast te voorkomen, terwijl de apparaten niet daadwerkelijk kapot zijn. Waar ligt de grens tussen een slim middel om geld te verdienen en een systeem dat de problemen op straat mogelijk versterkt?

In Danny en de Blikjesjagers brengt Danny Ghosen de mensen achter de grote zakkenblikjes in beeld en onderzoekt hij een maatschappelijk vraagstuk dat steeds zichtbaarder wordt. Hij gaat de straat op in Amsterdam, Arnhem en Nijmegen en spreekt de mannen en vrouwen die dagelijks met grote plastic zakken op zoek gaan naar blikjes. Wie zijn ze, hoe zijn ze op straat beland en wat gebeurt er met het geld dat ze ophalen? Houdt het statiegeldsysteem mensen die kampen met een verslaving langer op straat? En hoe voorkom je dat een maatregel die bedoeld is om afval tegen te gaan, onbedoeld bijdraagt aan problemen die steden en hun inwoners al langer bezighouden?

Danny en de Blikjesjagers is op 20 november te zien bij PowNed op NPO 3 om 20.25 uur en vanaf dan ook in zijn geheel te streamen op NPO Start.